طرح جامع اصفهان پس از چهار دهه در مسیر تصویب نهایی

✍️ زینب نیک رنگ:

طرح جامع اصفهان پس از چهار دهه در مسیر تصویب نهایی؛ تشریح آخرین وضعیت پروژه‌های راهسازی، مسکن و بافت‌های فرسوده استان

به گزارش تفکر پارسی، معاونان شهرسازی و معماری، مهندسی و ساخت و مسکن و ساختمان اداره‌کل راه و شهرسازی استان اصفهان، در نشستی خبری آخرین وضعیت طرح جامع شهر اصفهان، پروژه‌های راهسازی، نهضت ملی مسکن، طرح مسکن استیجاری، خانه‌های خالی و برنامه‌های بازآفرینی شهری استان را تشریح کردند.

طرح جامع اصفهان پس از نزدیک به چهار دهه به مرحله تصویب رسید

محمد بنائیان، معاون شهرسازی و معماری اداره‌کل راه و شهرسازی استان اصفهان، با اشاره به تصویب مرحله نخست طرح جامع شهر اصفهان اظهار کرد: این مرحله روز گذشته با حضور وزیر راه و شهرسازی در شورای عالی شهرسازی و معماری به تصویب رسید و به‌زودی برای اجرا به استان ابلاغ می‌شود.

وی افزود: پس از ابلاغ مرحله نخست، مرحله دوم طرح آغاز خواهد شد و هدف‌گذاری انجام‌شده این است که کل طرح تا پایان امسال به نتیجه برسد تا فرآیند تهیه طرح تفصیلی جدید شهر اصفهان نیز آغاز شود.

بنائیان با اشاره به قدمت طرح جامع اصفهان گفت: آخرین طرح جامع این شهر مربوط به سال ۱۳۶۷ است و طی حدود چهار دهه گذشته بازنگری اساسی در آن انجام نشده بود.

وی ادامه داد: فرآیند تهیه طرح جامع جدید از سال ۱۳۹۷ آغاز شد و پس از ابلاغ شیوه نوین تهیه طرح‌ها در سال ۱۴۰۰، قرارداد آن منعقد شد. این طرح یکی از مهم‌ترین طرح‌های در دست تهیه استان است و می‌تواند تأثیر قابل توجهی بر روند توسعه اصفهان داشته باشد.

معاون شهرسازی و معماری اداره‌کل راه و شهرسازی استان اصفهان، مشارکت‌محوری را از مهم‌ترین ویژگی‌های شیوه جدید تهیه طرح‌های جامع دانست و گفت: برخلاف گذشته که طرح‌ها عمدتاً در جمع محدودی از دستگاه‌های دولتی بررسی می‌شد، در روش جدید تعداد ذی‌نفعان و اعضای مشارکت‌کننده افزایش یافته و سازمان‌های مردم‌نهاد و شهروندان نیز در مراحل مختلف مورد نظرخواهی قرار می‌گیرند.

وی افزود: جلسات عمومی نیز برگزار شده و این روند در مرحله دوم ادامه خواهد داشت. وزیر راه و شهرسازی نیز در جلسه اخیر بر تسریع اجرای مرحله دوم تأکید کرده است.

۹۸ شهر استان مشمول تهیه طرح جامع هستند

بنائیان درباره وضعیت طرح‌های جامع شهرهای استان اظهار کرد: اصفهان ۱۱۶ شهر دارد که ۹۸ شهر مشمول تهیه طرح جامع هستند و از این تعداد، ۹۷ شهر دارای طرح جامع مصوب‌اند.

وی افزود: به دلیل قدیمی بودن برخی طرح‌ها و مشکلات مربوط به نقشه‌های پایه، تهیه طرح‌های تفصیلی شهرهای استان نیز در دستور کار قرار گرفته است؛ به‌گونه‌ای که طی سال‌های اخیر ۵۵ طرح تفصیلی ابلاغ، ۳۰ طرح در دست تهیه و حدود ۱۵ شهر نیز در مرحله برنامه‌ریزی برای تهیه طرح تفصیلی قرار دارند.

بنائیان همچنین از انعقاد قرارداد تهیه طرح جامع شهر کاشان با شیوه نوین خبر داد و گفت: جلسه معرفی این طرح برگزار شده و تلاش می‌شود فرآیند تصویب آن در کوتاه‌ترین زمان ممکن انجام شود.

وی درباره طرح جامع شاهین‌شهر نیز اظهار کرد: این شهر به دلیل سرریز جمعیت اصفهان، اجرای بخش عمده نهضت ملی مسکن و الحاقات انجام‌شده و در دست انجام، اهمیت ویژه‌ای دارد و قرارداد تهیه طرح جامع آن تا پایان شهریورماه منعقد خواهد شد.

اجرای ۲۸ قرارداد راهسازی با ارزش ۹۳۸ میلیارد تومان

بهزاد شاهسوندی، معاون مهندسی و ساخت اداره‌کل راه و شهرسازی استان اصفهان نیز از اجرای حدود ۲۸ قرارداد راهسازی در سطح استان خبر داد و گفت: این پروژه‌ها شامل نقاط حادثه‌خیز و طرح‌های مورد نیاز استان است.

وی ارزش مجموع این قراردادها را ۹۳۸ میلیارد تومان اعلام کرد و افزود: میزان هزینه‌کرد و عملیات اجرایی انجام‌شده توسط پیمانکاران نزدیک به یک هزار و ۷۰۰ میلیارد تومان است.

شاهسوندی منابع تأمین اعتبار پروژه‌های راهسازی را شامل اعتبارات سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای برای جاده‌های اصلی، شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل‌ونقل کشور، اعتبارات ستاد وزارت راه و شهرسازی برای پروژه‌های بزرگ و اعتبارات استانی عنوان کرد.

وی افزود: این قراردادها شامل ۱۷۰ کیلومتر راهسازی و احداث ۲۷ دستگاه تقاطع غیرهمسطح با دهانه‌هایی از ۱۰ تا ۲۲ متر است.

پیشرفت پروژه‌های مهم راهسازی استان

شاهسوندی کمربندی کاشان را یکی از پروژه‌های حیاتی استان برای کاهش تردد ماشین‌آلات سنگین از داخل شهر عنوان کرد و گفت: این پروژه در حال پیشرفت است و محور کاشان ـ بادرود نیز تقریباً تکمیل شده و به مرحله بهره‌برداری رسیده است.

وی افزود: محور اژیه ـ ورزنه که به دلیل تردد دانشجویان و تصادفات متعدد از محورهای پرخطر استان محسوب می‌شود نیز در حال اجراست.

شاهسوندی درباره محور ندوشن ـ ورزنه گفت: حدود ۳۳ کیلومتر از این محور اجرا شده و تکمیل بخش باقی‌مانده در صورت تأمین اعتبار انجام خواهد شد. بهره‌برداری از این مسیر، فاصله اصفهان تا یزد را حدود ۷۰ کیلومتر کاهش می‌دهد.

وی با اشاره به محور مبارکه ـ مجلسی ـ بروجن اظهار کرد: این محور یکی از مسیرهای پرتصادف استان و حتی کشور است که به‌ویژه به دلیل تردد بالای خودروهای موسوم به «شوتی»، شاهد حوادث شدیدی در آن هستیم.

معاون مهندسی و ساخت اداره‌کل راه و شهرسازی استان اصفهان افزود: حدود ۲۰ تا ۲۸ کیلومتر از این محور به بهره‌برداری رسیده و هفت تا هشت کیلومتر باقی‌مانده در حال اجراست که پیش‌بینی می‌شود تا پایان سال تکمیل شود.

وی درباره محور دامنه ـ خوانسار ـ خمین نیز گفت: این محور حدود ۱۱۰ کیلومتر طول دارد که نزدیک به ۴۸ کیلومتر آن به بهره‌برداری رسیده و سایر بخش‌ها به‌صورت مقطعی در حال اجراست.

شاهسوندی، کنارگذر خوانسار را از پروژه‌های سنگین و حیاتی این شهر دانست و گفت: به دلیل عبور مسیر از مناطق کوهستانی، عملیات خاکبرداری گسترده‌ای در آن انجام شده و تنها در یک مقطع دو کیلومتری حدود یک میلیون و ۵۰۰ هزار مترمکعب خاکبرداری صورت گرفته است.

وی هزینه اجرای این پروژه بدون احتساب آزادسازی را حدود ۷۲۰ میلیارد تومان اعلام کرد و افزود: بخشی از مسیر نیز نیازمند آزادسازی است.

۴۰ کیلومتر کمربندی خمینی‌شهر در مسیر تکمیل

شاهسوندی درباره کمربندی خمینی‌شهر نیز اظهار کرد: این کمربندی ۴۰ کیلومتر طول دارد و از مسکن مهر خمینی‌شهر آغاز شده، از پشت پالایشگاه عبور می‌کند و به جاده جهادآباد و پل سلیمان‌خاطر می‌رسد.

وی افزود: حدود ۱۰ کیلومتر از این پروژه باقی مانده و تأمین اعتبار آن در حال پیگیری است.

معاون مهندسی و ساخت اداره‌کل راه و شهرسازی استان اصفهان با اشاره به هزینه ساخت راه در استان گفت: هزینه احداث یک کیلومتر راهسازی دوخطه رفت و برگشت، شامل زیراساس و آسفالت، در اصفهان حدود ۳۵ تا ۴۰ میلیارد تومان است، در حالی که این رقم در برخی استان‌ها از جمله سیستان و بلوچستان و کردستان به ۷۰ تا ۷۵ میلیارد تومان می‌رسد.

شاهسوندی همچنین با اشاره به ابلاغ نشدن فهرست‌بهای سال ۱۴۰۵ گفت: نوسانات قیمت، نگهداری راه‌ها را با دشواری جدی مواجه کرده است.

شناسایی حدود ۳۰۰ هزار خانه خالی در استان اصفهان

سیدعبدالرضا لقمانی، معاون مسکن و ساختمان اداره‌کل راه و شهرسازی استان اصفهان نیز از شناسایی حدود ۳۰۰ هزار واحد مسکونی خالی در استان خبر داد.

وی گفت: بر اساس برآوردهای مبتنی بر میزان مصرف آب و برق و آمارهای غیررسمی، حدود ۳۰۰ هزار واحد مسکونی خالی در استان وجود دارد و اطلاعات این واحدها برای اعمال مالیات به اداره امور مالیاتی اعلام می‌شود.

لقمانی با اشاره به ایرادات قانون مالیات بر خانه‌های خالی اظهار کرد: نخست اینکه قانون به هر فرد اجازه داشتن دو واحد مسکونی را می‌دهد و بسیاری از واحدهای خالی با عنوان مسکن دوم از مالیات معاف می‌شوند.

وی افزود: از سوی دیگر میزان مالیات بازدارندگی کافی ندارد و برخی مالکان ترجیح می‌دهند واحد نوساز خود را خالی نگه دارند تا از افزایش ارزش آن در اثر تورم بهره‌مند شوند.

سقف افزایش اجاره‌بها ۲۵ درصد اعلام شد

معاون مسکن و ساختمان اداره‌کل راه و شهرسازی استان اصفهان درباره کنترل اجاره‌بها گفت: بر اساس قانون سامانه املاک و اسکان، سقف افزایش اجاره‌بها ۲۵ درصد تعیین شده است.

وی افزود: در صورتی که موجر برخلاف مصوبه، مستأجر را مجبور به عقد قرارداد با اجاره‌بهای بالاتر از سقف تعیین‌شده کند، مستأجر می‌تواند تا پنج سال برای پیگیری موضوع شکایت کند.

لقمانی ادامه داد: امسال نیز بر اساس مصوبه سران قوا، تا پایان سال جاری هیچ مالکی حق اخذ حکم تخلیه ندارد.

۴۳۰ واحد سهم استان در طرح مسکن استیجاری

لقمانی طرح مسکن استیجاری را یکی از سیاست‌های مهم دولت برای تأمین مسکن اقشار مختلف عنوان کرد و گفت: سهم استان تاکنون ۴۳۰ واحد است که تأمین مالی آن به حدود ۴.۳ همت اعتبار نیاز دارد و این منابع از محل فروش اراضی تأمین خواهد شد.

وی افزود: تاکنون ۳۳۰ واحد در شهرهای جدید تأمین و تملک شده و تأمین سایر واحدها در شهرهای دیگر در دستور کار قرار دارد. همچنین افزایش ظرفیت این طرح تا ۲ هزار واحد در برنامه آتی پیش‌بینی شده است.

به گفته لقمانی، این واحدها با اولویت دهک‌های یک تا ۶، به‌ویژه زوج‌های جوان با کمتر از پنج سال سابقه ازدواج، خانواده‌های دارای فرزند بیشتر و افراد تحت پوشش نهادهای حمایتی تخصیص می‌یابد.

وی اجاره‌بهای این واحدها را ۲۵ تا ۵۰ درصد نرخ روز بازار و مدت اجاره را یک تا پنج سال اعلام کرد.

ثبت‌نام ۴۵۳ هزار نفر در نهضت ملی مسکن

لقمانی با اشاره به ثبت‌نام ۴۵۳ هزار نفر در طرح نهضت ملی مسکن گفت: از این تعداد، ۱۵۰ هزار نفر واجد شرایط شناخته شدند و تاکنون زمین برای حدود ۱۰۰ هزار واحد تأمین شده است.

وی افزود: برای حدود ۵۰ هزار واحد دیگر همچنان به زمین نیاز است که تأمین آن از طریق الحاق محدوده‌ها و توافق با مالکان در حال پیگیری است.

معاون مسکن و ساختمان اداره‌کل راه و شهرسازی استان اصفهان درباره تکالیف استان بر اساس قانون جهش تولید مسکن اظهار کرد: سهم استان طی چهار سال ۲۴۳ هزار واحد تعیین شده که شامل ۱۰۳ هزار واحد حمایتی، ۴۵ هزار واحد خودمالک، ۳۵ هزار واحد بازآفرینی، ۴۰ هزار واحد روستایی و ۲ هزار واحد استیجاری است.

وی افزود: با همکاری مسئولان استان، بیش از ۲ هزار هکتار از اراضی ملی و منابع طبیعی برای احداث بیش از ۱۰۰ هزار واحد تأمین شده و آماده‌سازی حدود ۷۰ هزار واحد آن در حال انجام است.

لقمانی ادامه داد: از ۱۰۳ هزار واحد حمایتی، حدود ۵۴ هزار واحد در حال احداث است و در بخش خودمالکین شهری نیز حدود ۲۰ هزار واحد واگذار شده است.

تخصیص بیش از ۸ هزار واحد یا زمین به خانواده‌های دارای فرزند سوم

لقمانی با اشاره به اجرای قانون جوانی جمعیت گفت: ۴۳ هزار خانوار در این طرح ثبت‌نام کرده‌اند که ۱۸ هزار نفر تأیید نهایی شده‌اند و تاکنون بیش از هشت هزار واحد یا قطعه زمین به خانواده‌های دارای فرزند سوم تخصیص یافته است.

وی تسهیلات حمایتی را شامل ۲۰۰ تا ۲۵۰ میلیون تومان قرض‌الحسنه ۱۵ ساله برای دهک‌های یک تا چهار، کمک تا ۴۰۰ میلیون تومان از سوی کمیته امداد و بهزیستی و تسهیلات نهضت ملی مسکن اعلام کرد که به ۸۵۰ میلیون تومان رسیده است.

۲۸ هزار واحد در بافت‌های فرسوده وارد فرآیند ساخت شدند

معاون مسکن و ساختمان اداره‌کل راه و شهرسازی استان اصفهان با اشاره به وضعیت بافت‌های فرسوده و ناکارآمد شهری استان اظهار کرد: اصفهان بیش از ۱۴ هزار هکتار بافت فرسوده و ناکارآمد شهری دارد که حدود ۱۰ درصد مساحت شهرها را شامل می‌شود و در ۱۰۴ شهر استان پراکنده است.

وی افزود: ۳۳ شهر استان دارای بافت تاریخی مصوب هستند و از سال ۱۴۰۱ بسته‌های تشویقی نوسازی بر اساس مصوبه شورای عالی معماری و شهرسازی اجرا شده است.

لقمانی ادامه داد: خارج از بافت تاریخی، مالکان می‌توانند از یک تا دو طبقه تراکم تشویقی، سطح اشغال بیش از ۶۰ درصد، تأمین ۷۵ درصد پارکینگ مجازی و برخی کاربری‌های غیرمسکونی بهره‌مند شوند.

وی گفت: طی سه تا چهار سال گذشته بیش از ۳۰ هزار تن قیر رایگان به ارزش روز حدود یک همت بین شهرداری‌ها توزیع و معابر بافت‌های فرسوده آسفالت شده است.

لقمانی افزود: بیش از ۵۰۰ میلیارد تومان پروژه روبنایی شامل مدرسه، فرهنگسرا، درمانگاه، اورژانس و احیای خانه‌های تاریخی اجرا شده و بیش از ۳۰ پروژه روبنایی نیز در قالب برنامه جامع اقدام مشترک محلات هدف در حال اجراست.

وی خاطرنشان کرد: طی چهار سال گذشته حدود ۲۸ هزار واحد در بافت‌های فرسوده ۱۰۴ شهر استان پروانه دریافت کرده و وارد فرآیند ساخت شده‌اند.

آخرین وضعیت واحدهای آسیب‌دیده در اصفهان

معاون مسکن و ساختمان اداره‌کل راه و شهرسازی استان اصفهان همچنین درباره واحدهای آسیب‌دیده در جریان جنگ رمضان اظهار کرد: حدود ۶۰ واحد در شهر اصفهان به‌طور کامل تخریب شده بود که شهرداری با افزایش تراکم و مشارکت سازندگان، روند نوسازی آن‌ها را دنبال می‌کند.

وی افزود: مالکان این واحدها تا دو سال از مسکن استیجاری یا تسهیلات جایگزین استفاده خواهند کرد و در سایر شهرهای استان نیز بنیاد مسکن هزینه‌های مربوط به بازسازی واحدهای آسیب‌دیده را پرداخت کرده است.

برآیند اظهارات مسئولان راه و شهرسازی استان اصفهان نشان می‌دهد که همزمان با ورود طرح جامع اصفهان به مرحله تصویب، مجموعه‌ای از پروژه‌های عمرانی، راهسازی، تأمین مسکن، بازآفرینی شهری و ساماندهی بافت‌های ناکارآمد در سطح استان در حال پیگیری است؛ طرح‌هایی که اجرای کامل آن‌ها می‌تواند بر آینده توسعه شهری و زیرساختی اصفهان اثرگذار باشد.